تویسرکان نام یکی از شهرهای استان همدان و مرکز شهرستان تویسرکان است. از نظر جغرافیایی این شهر در جنوب کوهستان الوند و شهر همدان قرار دارد و از شرق به ملایر، از جنوب به نهاوند و از غرب به استان کرمانشاه ختم می‌شود. شهرت اصلی تویسرکان بخاطر باغ‌های وسیع و درختان بزرگ گردوی آن است. پس از شهرهای همدان، ملایر و نهاوند تویسرکان چهارمین شهر بزرگ استان است و آب‌وهوایی معتدل و کوهستانی دارد. تاریخی بودن این شهر باعث شده است که دیدنی های تویسرکان ، بتواند سفر متفاوتی برای شما بسازد. در این مطلب سفرزون ، از دیدنی های تویسرکان برایتان می‌گوییم. شنونده‌ی این قصه‌ی چهارهزارساله باشید.

تاریخ چهارهزارساله و دیدنی های تویسرکان

دیدنی های تویسرکان - شاخص ۱
آرامگاه رضی‌الدین آرتیمانی | تویسرکان

مطالعات نشان می‌دهد از نظر تاریخی شهر تویسرکان امروزی بر روی ویرانه‌های شهر قدیمی رودلاور بنا شده که قدمتش به سه هزار سال پیش می‌رسد و با حمله مغول‌ها نابود شده است. توی و سرکان در اصل نام دو روستا در این منطقه بوده‌اند که امروزه توی همان شهر تویسرکان است و سرکان نیز نام شهریست که در ۷ کیلومتری آن واقع شده است. کاوش‌های باستان‌شناسی پیشینه سکونت انسان در این ناحیه را تا چهارهزار سال پیش تخمین می‌زنند.

آدرس آرامگاه رضی‌الدین آرتیمانی روی نقشه گوگل 

زبان مردم تویسرکان در شهرها، بخش‌ها و بیشتر روستاهایش فارسی با لهجه لری است و زبان‌های کردی، لکی و ترکی هم در برخی روستاها صحبت می‌شود. بیشتر مردم تویسرکان را اقوام فارس و لر تشکیل می‌دهند.

سوغاتی شهر درختان گردو

دیدنی های تویسرکان - گردو
گردو | سوغات رضی‌الدین آرتیمانی

از جمله محصولات زراعی و باغی تویسرکان می‌توان به گردو، بادام، سماق، آلوی بخارا، توت، آلبالو، زعفران و سیر اشاره کرد.مردم ایران تویسرکان را با گردوی با کیفیتش می‌شناسند. این منطقه بیش از ۳۶۸۰ هکتار سطح زیر کشت درختان میوه دارد که بخش بسیار زیادی از آن را درختان گردو تشکیل می‌دهد و همین باغات یکی از دیدنی ‌های تویسرکان هستند. علاوه بر گردو تویسرکان سوغاتی‌های دیگری مانند نقل و نبات، کلوچه، نان قندی، عسل، کشمش، برگ آلو و زردآلو، و سایر خشکبار را نیز دارد.

طبیعت زیبا و چشم‌نواز تویسرکان و وجود بناهای تاریخی و جاهای دیدنی متعدد آن به مقصدی عالی برای گردشگران تبدیل کرده است. بافت مسکونی خاص روستاهای منطقه و وجود باغات و چشمه‌های فراوان هرکسی را وسوسه می‌کند تا از آن بازدید کند. در ادامه به معرفی تعدادی از دیدنی ‌های تویسرکان خواهیم پرداخت، با سفرزون همراه باشید.

خانه مسعودی؛ یک جای تاریخی متفاوت

دیدنی های تویسرکان - مسعودی
خانه مسعودی تویسرکان

خانه‌ای تاریخی متعلق به دوره قاجار در مرکز شهر تویسرکان می‌باشد. خانه مسعودی ۱۳۳۲ متر‌مربع وسعت دارد و در دو طبقه ساخته شده که هر طبقه‌اش یک اتاق اصلی و چندین اتاق فرعی، اتاقک انباری و پستو دارد. جالب‌ترین بخش خانه مسعودی اتاق نشیمن طبقه همکف آن است که دیوارهایی با گچ‌بری، آینه‌کاری و نقاشی‌ نقوش گیاهی و انسانی با رنگ‌وروغن است.

آدرس خانه مسعودی تویسرکان روی نقشه گوگل

در میان نقوق گچبری دیوار قاب‌هایی کوچک با تصاویری از پادشاهان ایران باستان که از شاهنامه فردوسی الگوبرداری شده‌اند تا دوره قاجاریه و به روش گراور تصویر شده است. خانه مسعودی در گذشته پنجره‌های ارسی داشته که توسط مالکان پیشین تعویض شده و پنجره‌هایی ساده جایگزینشان شده است. سردر ورودی شاه‌نشین‌ها در طبقه همکف و اول دارای تزئینات آجرکاری است. می‌توان تاثیر فرهنگ فرنگ رفتگان را در معماری خانه مسعودی به وضوح مشاهده کرد. کتیبه‌ای که در کنار ورودی شاه‌نشین خانه وجود دارد تاریخ ساختش را ۱۲۹۰ ثبت کرده است. در حال حاضر از این ساختمان تاریخی بعنوان موزه تاریخ و فرهنگ تویسرکان استفاده می‌شود.

پارک کمربسته؛ تا چشم کار می‌کند درخت هست

 تویسرکان - کمربسته
کمربسته | یک پارک گردشگری زیبا

این پارک گردشگری زیبا در سه کیلومتری تویسرکان و در جنوب‌غربی شهر سرکان قرار دارد. پارک کمربسته ۱۵۰۰۰ مترمربع وسعت دارد و در کنار دره‌ای خرم قرار گرفته است. از میان این پارک پوشیده از درخت و سرسبز نهری عبور می‌کند که جذابیتی خاص به آن بخشیده است. وجود شش درخت چنار کهنسال که به شکل دایره‌وار اطراف یکدیگر قرار دارند یکی از جاذبه‌های پارک کمربسته است. این پارک وسیع محیطی با طراوت و عالی برای مسافران فراهم کرده که می‌خواهند در طول سفر قدری استراحت کنند. پارک کمربسته پوشیده از درختان سربفلک کشیده چنار، تبریزی، نارون، گردو و سرو و یکی از زیباترین دیدنی های تویسرکان است.

 

آدرس پارک کمربسته تویسرکان روی نقشه گوگل

کاروانسرای شاه‌عباسی؛ نفسی تازه کنید

کاروانسرای شاه عباسی
کاروانسرای شاه عباسی | از دیدنی های تویسرکان

کاروانسرای شاه‌عباسی در کیلومتر ۱۵ جاده تویسرکان-اسدآباد و ۲۳ کیلومتری جنوب‌غربی تویسرکان قرار دارد. این کاروانسرای زیبا که متعلق به دوره صفویه است دارای چهار برج در اطراف خود و فرش‌اندازهایی مناسب برای استراحت مسافرین است. درست در مجاورت کاروانسرا روستایی بنام فرسفج وجود دارد. ساختمان مستطیلی شاه‌عباسی از نوع چهار ایوانیست و علاوه بر چهار برج دایره‌ای شکل اصلی سه برج نیم دایره نیز در وسط اضلاع شرقی، غربی و شمالی خود دارد. برج‌ها در بالای خود چند ردیف آجرکاری کنگره‌‌ای دارند. بنای کاروانسرا بخاطر داشتن دیوارهای قطور و طاق‌های ضربی آجری استحکام بالایی دارد. کاروانسرای شاه‌عباسی یکی از ۹۹۹ کاروانسرایی است که شاه‌عباس در مسیر عتبات عالیات بنا کرده است.

قلعه اشتران؛ نماد مقاومت در برابر دشمن

دیدنی های تویسرکان - اشتران
قلعه اشتران | از دیدنی های تویسرکان

این قلعه در نزدیکی روستای اشتران قرار گرفته به دوره قاجاریه تعلق دارد. کارکرد این قلعه نظامی بوده و یادآور جنگ‌های ایران و روس می‌باشد. قلعه اشتران مشرف به قلعه خان‌گرمز و در مسیر جاده قدیمی همدان تویسرکان است که از گنجنامه عبور می‌کند و به جاده شاهی شهرت دارد. قلعه اشتران از نظر موقعیت جغرافیایی و وسعت یکی از بینظیرترین دیدنی های تویسرکان و ایران است.

زیربنای قلعه یک هکتار است و ساختمانش شامل حیاط بیرونی و یک ورودی هشتی باریک در ضلع جنوبی است. در حیاط داخلی قلعه قناتی وجود دارد که در حال حاضر خشک شده اما قبلا آب شرب قلعه را تامین می‌کرده است. مصالح بکار رفته برای ساخت دیوارهای قلعه چینه و خشت می‌باشد و از آجر برای نماها و تزئینات استفاده شده است. متاسفانه قلعه اشتران در حال تخریب است و نیاز به بازسازی دارد و از آنجایی که روستای اشتران بعنوان روستای نمونه گردشگری انتخاب شده امید آن است هرچه سریع‌تر این کار صورت پذیرد.

آدرس قلعه اشتران تویسرکان روی نقشه گوگل

روستای گشانی؛ نمونه‌ای عالی از معماری روستایی

این روستا که قدمتی ۵۰۰ ساله دارد در جنوب استان همدان و در فاصله ۱۷ کیلومتری از شهر تویسرکان و در ارتفاع ۲۲۰۰ متری از سطح دریا قرار گرفته است. راه دسترسی به روستا جاده‌ای آسفالت و مناسب است. گشانی دارای بافت مسکونی زیباییاست که بخاطر شرایط آب‌وهوایی کوهستانی و سردی که در آن قرار دارد بصورت متمرکز ساخته شده‌اند. بارندگی‌های مناسب موجب شده چشمه‌های متعدد و زیبایی در اطراف روستا شروع به جوشیدن کنند.

معماری منازل روستا تحت تاثیر نوع فعالیت معیشتی ساکنینش شکل گرفته و اغلب دارای ایوان هستند. برای جلوگیری از ورود سرمای زمستان خانه‌ها با دیوارهای ضخیم و پنجره‌های کوچک و چوبی ساخته شده‌اند. اغلب منازل روستا جنوبی هستند تا از نور خورشید حداکثر استفاده را ببرند. سقف اکثر خانه‌های روستا مسطح است و داخلشان فضاهایی مانند اتاق استراحت، تنورخانه، آغل، انبار، مطبخ، حمام و سرویس بهداشتی وجود دارد.

روستای گشانی
روستای گشانی | از دیدنی های تویسرکان

زبان مردم روستای گشانی فارسی-ترکی است. مقبره‌ای بنام امامزاده ابراهیم و گورستانی بزرگ و قدیم در روستا وجود دارد که یکی از جاذبه‌هایش می‌باشد. در اطراف روستای گشانی باغ‌های وسیع گردو، بادام، گیلاس، آلو و زردآلو وجود دارد که در کنار زراعت و دامداری اقتصاد مردم روستا را تامین می‌کنند. پوشاک ساکنین روستا بسیار زیبا و رنگارنگ است و بازی‌های محلی همچنان در آن انجام می‌شوند. گوشت بخش اصلی غذای مردم روستا را تامین می‌کند و آش‌های گوناگونی مانند آش رشته، آش اوماج، آش خیار و گوجه و آش جو نیز می‌پزند که در سفر به روستا حتما امتحان کنید. اخیرا روستای گشانی مورد بهسازی و عملیات عمرانی قرار گرفته تا میزبانی شایسته‌تری از گردشگران داشته باشد.

در سفرزون بخوانید

آرامگاه حیقوق؛ میهمانی از سرزمینی دور

دیدنی های تویسرکان - حیقوق نبی
آرامگاه حیقوق در تویسرکان

حیقوق نام هشتمین نبی از دوازده نبی صاحب کتاب بنی اسراییل در عهد عتیق است که این آرامگاه به او تعلق دارد. او با دانیال نبی هم عصر بوده و در حدود ۲۷۰۰ سال پیش یکی از نگهبانان معبد بزرگ یهودیان در اورشلیم بوده است. در جریان آزادسازی برده‌های یهودی از بابل توسط کوروش بزرگ حیقوق نیز از بابل به رودلاور می‌آید و تا پایان عمر خود را در همین‌جا سپری می‌کند. این آرامگاه یکی از قدیمی‌ترین آثار تاریخی ایران محسوب می‌شود و در قرون مختلف مورد بازسازی قرار گرفته که آخرین آن‌ها در سال ۱۳۴۰ بوده است.

آدرس آرامگاه حیقوق تویسرکان روی نقشه گوگل

سفر به تویسرکان با باغات فراوان و طبیعت زیبایی که دارد مطمئنا جذاب و لذت‌بخش خواهد بود. عبور از میان شهرهای قدیمی و بازدید از آثار باستانی آن‌ها همچون ورق زدن کتاب تاریخی است که حتما باید آن را تا انتها خواند.