ازمانی که صحبت از سفر خارجی به میان می‌آید، همه تلاش می‌کنند تا به دقت تصمیم بگیرند. به هر صورت سفر خارجی هزینه زیادی دارد و به همین دلیل اکثرا سعی دارند تا بهترین تصمیم را بگیرند. چین جزء کشور‌هایی نیست که ایرانیان در لیست سفر خود به کرات قرار دهند. با این وجود کشور پهناور چین، برای هر سلیقه‌ای جاذبه دیدنی و خاص خودش را دارد. یکی از شهر‌های باستانی آن با نام لهاسا، روزگاری کشوری مستقل بوده. این کشور قدیمی و شهر جدید را با نام تبت می‌شناسیم. شهری که روی مرتفع‌ترین فلات جهان یعنی فلات تبت واقع شده. همه اینها شاید شما را ترغیب کند تا کمی بیشتر در مورد سفر به تبت بدانید. پس با سفرزون همراه شوید و چمدان خود را برای سفر به تبت آماده کنید!

مختصری در مورد تبت

همانطور که اشاره کردیم، تبت در گذشته کشوری با نام لهاسا بوده. تا بیش از سال ۱۹۵۰، تبت را یک کشور مستقل می‌شناختند. در آن سال ارزش آزادی بخش خلق به این کشور باستانی حمله کرد. در آن دوران دالایی لامای چهاردهم بر تبت حکمفرمایی می‌کرد و یک حکومت دین سالار را تشکیل داده بود. دالای لاما چهاردم هنوز هم زنده است اما او را به هندوستان تبعید کردند و هنوز هم در آنجا عمر خود را سپری می‌کند.

جالب است بدانید که مردم بومی تبت از این بابت کاملا نارحت هستند و اصلا نمی‌خواهند تحت سلطه چینی‌ها زندگی کنند. به همین دلیل دولت چین نیز تلاش می‌کند تا فرهنگ مردم را تخریب کند تا دست از این نارضایتی‌ها بکشند. اما مردم تبت به دلیل تعصب بسیار زیاد بر روی مذهب خود، با این تحول فرهنگی مقابله می‌کنند و به همین ترتیب چین فشار بیشتری را وارد می‌کند.

مردم تبت، مردمی آرام و تهی دست

اما این‌ها نباید شما را در مورد سفر به تبت دچار شک و دو دلی کند. این کشور جنگ زده نیست و همانند فلسطین، عراق و یا افغانستان، نیرو‌های نظامی را داخل خیابان مشاهده نخواهید کرد. مردم تبت را می‌توان مردمی فقیر دانست اما با این وجود سفر به تبت ارزان نخواهد بود! جالب است بدانید که تبت تنها کشوری در دنیا است به زنان اجازه چند همسری را در موارد خاص می‌دهد! این یعنی ممکن است که یک پدر به دلیل فقر، یک همسر برای تمامی پسرانش بگیرد!

مردم تبت

با وجود تلاش دولت چین برای فرهنگ کشی، این مردم هنوز زبان منحصر به فرد خود را حفظ کرده‌اند. ریشه زبان مردم بومی تبت به پیش از سده‌ی هفتم میلادی باز می‌گردد. الفبای آنها منحصر به فرد است و از چپ به راست می‌نویسند. این مردم رسوم و فرهنگ بسیار منحصر به فرد خود را دارند. رسومی که شاید ما را بترساند و آنها در عین حال به این رسوم پایبند هستند.

یکی از رسوم معروف این افراد، رسم دفن کردن مردگان است. آنها همانند زرتشتیان ایران تصور می‌کنند که روح انسان ارزشمند است و جسم او را نجس و بیهوده قلم داد می‌کنند. به همین دلیل پس از مرگ اجساد مردگان را در مکان خاص نوک کوه قرار می‌دهند تا غذای پرندگان شوند. آیین آنها بودا است و به شدت به آن پایبند هستند.

لهاسا، پایخت باستانی تبت

به دلیل اینکه کشور تبت تبدیل به یک شهر شده، بسیاری از افراد آن را یک شهر می‌دانند. اما با این حال بومیان منطقه هنوز هم به تقسیم بندی‌ها بومی خود پایبند هستند. از گذشته تا به امروز، لهاسا پایخت تبت بوده و هست. این شهر را می‌توان جزء رویایی‌ترین و در عین حال مرموز‌ترین شهر‌های جهان دانست.

لهاسا حدود سه هزار و ششصد متر از سطح دریا فاصله دارد و به همین دلیل دسترسی به آن دشوار است. البته لهاسا باید قدمت طولانی خود را مدیون همین مسیر صعب العبور و هوای سرد بداند.

مردم تبت

اگر کمی در زبان تبتی جستجو کنید، خواهید دید که لهاسا به معنای سرزمین مقدس، سرزمین بودا و یا شهر خدایان است. لهاسا را می‌توان گل سرسبد و جواهر درخشان شهر‌های باستانی و تاریخی چین دانست. این شهر از نظر فرهنگی و مذهب اهمیت بسیار زیادی دارد و آن را می‌توان به نوعی مرکز سیاسی، اقتصادی و فرهنگی تبت دانست.

چرا سفر به تبت؟

پیش از شروع راهنمای سفر به تبت ، باید به این سوال شما پاسخ دهیم. زمانی که به دنبال سفر به تبت باشید، با محدودیت‌های زیادی رو به رو خواهید شد. به عنوان مثال شما نمی‌توانید همانند کشور‌های دیگر یا حتی شهر‌های دیگر چین به تنهایی اقدام به اخذ ویزا و خرید بلیط کنید. سفر به تبت تنها از طریق تور‌های مسافرتی امکان پذیر است. شاید این به خاطر مسائل امنیتی مختلفی باشد که چین هنوز هم در مورد تبت رعایت می‌کند.

از طرف دیگر با وجود اینکه تبت یک شهر دورافتاده است و هزینه زندگی بالایی ندارد، با این حال هزینه سفر به تبت بالا خواهد بود. اما با همه این محدودیت‌ها و مشکلات چه چیزی باعث می‌شود که گردشگران زیادی جذب این شهر یا کشور باستانی شوند؟

بومیان تبت

در حقیقت فرهنگ مردم تبت بسیار منحصر به فرد است. هیچ کس در دنیا چنین فرهنگی را ندارد و حتی نسبت به بودایی‌های دیگر نیز کاملا منحصر به فرد هستند. از طرف دیگر تبت یکی از شهر‌های بسیار قدیمی و باستانی این محدوده به شمار می‌آید. در نتیجه اگر به دنبال دیدن آثار باستانی مربوط به مردمی مذهبی و دین محور هستید، تبت همان جایی است که به دنبال آن می‌گردید.

از طرف دیگر دیدن همزیستی مردم با این فضای سرد و کوهستانی بسیار جالب است. همچنین با وجود سردی هوا، مناطق دیدنی طبیعی بیشماری در تبت انتظار شما را می‌کشند. در نهایت می‌توان سفر به تبت را یک مجموعه کامل از آثار باستانی، مناطق طبیعی و سفر فرهنگی دانست.

نکاتی حیاتی پیش از سفر به تبت

اولین نکته مهم در مورد تبت، کمبود اکسیژن است. فلات تبت مرتفع‌ترین فلات جان است. به همین دلیل مناطق مختلف آن به صورت میانگین در ارتفاع ۴۵۰۰ متری از سطح دریا قرار دارند. جالب است بدانید که تبت مرتفع‌ترین جایی است که انسان برای سکونت تا به حال انتخاب کرده.

از طرف دیگر می‌دانید که در هوای سرد و ارتفاع بالا، اکسیژن هوا کاهش شدیدی پیدا می‌کند. به صورت کلی می‌توان گفت که تبت حدود ۴۰% اکسیژن کمتری نسبت به ایران دارد. کاهش غلظت اکسیژن باعث ایجاد حالت سرگیجه، کاهش ضربان قلب و اختلالات ریوی می‌شود. اگر دچار بیماری‌های قلوی و عروقی یا تنفسی هستید، بهتر است سفر به تبت را فراموش کنید. البته با نوشیدن آب و یا استفاده از ماسک اکسیژن، فشار زیادی به بدن شما وارد نخواهد شد.

از طرف دیگر مردم تبت برای فرهنگ و آیین خود احترام زیادی قائل هستند. به همین دلیل حین سفر خود باید به شدت مراقب این مسائل باشید. باید مراقب باشید که به هیچ وجه به اعتقادات آنها بی احترامی نکنید. این مساله مخصوصا زمانی که از مکان‌های مذهبی آنها بازدید می‌کنید بیشتر نمود پیدا می‌کند.

جاهای دیدنی تبت

سفر به تبت آنقدر هم که تصور می‌کنید طولانی نخواهد بود. به دلیل وجود شرایط خاص آب و هوایی، شما نمی‌توانید مدت زیادی را در تبت دوام بیاورید. به همین دلیل بهتر است پیش از سفر به تبت یک لیست از جاهای دیدنی آن تهیه کنید. در اینجا قصد داریم ۷ مورد از جاهای دیدنی تبت را به شما معرفی کنیم که حتما باید در لیست بازدید شما قرار بگیرند.

  • موزه تبت

در منطقه غربی شهر لهاسا، موزه‌ای با مساحت بیش از پنجاه و سه هزار متر مربع قرار دارد. این موزه را بومیان تبت برای زنده نگه داشتن تاریخ و فرهنگ غنی خود بنا کرده‌اند. موزه تبت برای مردم این منطقه بیسار ارزشمند است. زیرا همانطور که اشاره کردیم، دولت چین در صدد نابودی کامل فرهنگ مردم این منطقه بوده و نوعی نسل کشی به راه انداخته.

بومیان تبت به هر طریقی تلاش می‌کنند تا فرهنگ خود را زنده نگه دارند. ساخت موزه تبت در سال ۱۹۹۹ به پایان رسید. دقیقا ۳۹ سال پس از اشغال این خاک به دست دولت چین، اولین موزه مدرن خود را در این مکان به ثبت رساندند. از لباس‌های سنتی گرفته تا صنایع دستی و سکه‌های قدیمی، هر نوع وسیله‌ای که با فرهنگ مردم تبت در ارتباط باشد را می‌توان در این موزه پیدا کرد.

شما نیز برای آشنایی بیشتر با فرهنگ مردم تبت بهتر است حتما در سفر به تبت از این موزه زیبا و دیدنی بازدید نمایید.

  • معبد گل رز وحشی یا همان معبد سرا

راهبان معبد گل رز

معبد گل رز وحشی که به معبد سرای (Sera) نیز شناخته می‌شود، یکی از معباد اصلی مردم تبت به شمار می‌آید. این معبد حدودا در دو کیلومتری شمال شهر لارسیا، پایتخت تبت، واقع شده. اما چرا به این معبد، معبد گل رز وحشی نیز می‌گویند؟ جالب است بدانید که “Sera”در زبان تبتی به معنای شکوفه گل رز وحشی است.

البته دلیل این نام گذاری را لحظه ورود به معبد در خواهید یافت. این معبد روی تپه‌ای بنا شده که مملوء از گل‌های رز وحشی است. این معبد هنوز هم فعال است و حدود سه هزار راهب بودایی در این معبد زندگی می‌کنند. همانطور که می‌دانید دین بودا دارای فرقه‌های مختلف است. این معبد به پیروان فرقه کلاه زردان یا همان گلوپا تعلق دارد. هنوز هم آیین‌ها و مراسم بسیار خاص این فرقه در همین معبد برگزار می‌شوند. در هنگام بازدید از اینجا حتما به آیین آنها احترام بگذارید و خودتان را غرق در فرهنگ‌شان کنید تا از بازدید خود نهایت لذت را ببرید.

  • کاخ پوتالا

سفر به تبت
کاخ پولاتا در سفر به تبت

قطعا اگر از هر کس در مورد تبت بپرسید، اولین جای دیدنی که معرفی می‌کند، کاخ پوتالا خواهد بود. این کاه زیبا حدود ۳۰۰ سال قدمت دارد و تپه سرخ شهر لهاسا واقع شده. پوتالا را می‌توان مرتفع‌ترین قصر تاریخی دنیا و همچنین مقدس‌ترین مکان در تمام تبت دانست. این کاخ زیبا در ارتفاع ۳۷۰۰ متری از سطح دریا واقع شده و بر اکثر مکان‌های تبت اشراف کاملی دارد.

پوتالا که درست در مرکز شهر باستانی لهاسا واقع شده، برای مردم بومی اهمیت بسیار زیادی دارد. جالب است بدانید که پوتالا در زبان تبتی به معنای “الهه رحمت” است، البته این نام را از کوهی که در نزدیکی قصر قرار دارد گرفته شده. این کاخ در سال ۱۹۹۴، حدود ۳۴ سال پس از حمله ارتش صلح خلق، در فهرست آثار جهانی یونسکو ثبت شد و امروزه تبدیل به یک موزه شده. .در افسانه‌های تبتی آمده که پادشاه تبت این قصر را به عنوان پیشکشی به عروس خود تقدیم کرده و دلیل ساخت آن هم همین است.

  • فضای داخلی کاخ پوتالا

سفر به تبت
فضای داخلی کاخ پولاتا در سفر به تبت

شاید باورتان نشود اما در کاخ پوتالا بیش از ۱۰۰۰ اتاق وجود دارد. این اتاق‌ها مخصوص به افراد خاصی بوده و کمی مطالعه در مورد این کاخ پیش از بازدید شما را کاملا آماده درک زیبایی‌های آن خواهد کرد. حدود ۲۰۰،۰۰۰ مجسمه بسیار زیبا دارای قدمت تاریخی بالای ۳۰۰ سال در این کاخ به چشم می‌خورند که هر یک زیبایی منحصر به فرد خود را دارند

این کاخ از دو بخش قرمز و سفید ساخته شده. تمام جاذبه‌های دیدنی در بخش قرمز واقع شده‌اند. تمام تلاش سازنده این کاخ، تلقین جلال و شکوه حکومت تبتی بوده. این قصر از نظر ساختار بسیار کامل طراحی شده. به شکلی مدرسه، زندان، چاپخانه و باغ‌های متعددی درون این کاخ قرار گرفته بودند.

با دیدن مجسمه، نقاشی‌ها و آثار مختلفی که داخل کاخ وجود دارند، می‌توان تاثیر فرهنگ‌های مختلف روی مردم تبت را دریافت.

  • دریاچه نمتسو

دریاچه ناماتسو تبت

دریاچه نمتسو یا همان Namtso را می‌توان منحصر به فردترین دریاچه در دنیا دانست. نکته جالب دریاچه نمتسو این است که در ارتفاع چهار هزار متری از سطح دریا قرار دارد! در نتیجه باید انتظار وجود آب و هوایی سرد در این منطقه را داشته باشید. اما با این وجود ممکن است در لحظه بارش برف متوقف شده و آفتاب در آسمان پدیدار شود.

اگر تصور شما از دریاچه یک برکه کوچک است، باید بدانید که نمتسو حدود ۱۹۰۰ کیلومتر مربع مساحت دارد! این یعنی دریاچه نمستو حدود نیمی از دریاچه ارومیه وسعت دارد. اگر از احساس هوای سرد و دیدن بارش برف و طبیعت بکر لذت می‌برید، بازدید از دریاچه نمتسو را در برنامه سفر به تبت خود قرار دهید.

  • یانگ باجینگ یا همان شهر چشمه‌های آب گرم

چشمه‌های آب گرم یانگ باجینگ

در ۹۰ کیلومتری لهاسا، شهری با نام یانگ باجینگ قرار دارد. این شهر در یک دره سرسبز واقع شده و چشمه‌های آب گرم متعددی را در خود جای داده. طبیعت این شهر بسیار دیدنی است و مردم بسیار مهمان‌نوازی دارد. دلیل اصلی شهرت این شهر را تنها می‌توان وجود همین چشمه‌های آب گرم دانست.

در گذشته از این چشمه‌ها برای تولید برق استفاده می‌کردند. در سال ۱۹۷۷ اولین نیروگاه حرارتی تبت نیز در این شهر بنا شد. این چشمه‌ها خواص درمانی دارند و آنها را می‌توان مشابه چشمه‌های آب گرم سرعین دانست.

  • معبد درپونگ

معبد درپونگ

معبد درپونگ یا همان drepung در شمال غرب شهر لهاسا واقع شده. این معبد که در پای یکی از کوه‌های تبت قرار دارد، یکی از بزرگ‌ترین معابد تبت محسوب می‌شود. در گذشته و پیش از حمله ارتش صلح خلق، حدود ۱۰،۰۰۰ راهب در این معبد زندگی‌ می‌کردند. خوشبختانه هنوز هم این معبد فعال است اما متاسفانه دیگر تعداد کمی راهب در آن زندگی می‌کردند.

این مقبره در میان مردم تبت و بودایان بسیار با ارزش است. به همین دلیل پیکر دالایی لامای دوم، سوم، چهارم و پنجم را در این معبد دفن کرده‌اند. شاید از خودتان بپرسید که چرا پیکر دالایی لامای ششم به بعد را در این معبد دفن نکرده‌اند؟

از دوره دالایی لامای ششم به بعد کاخ پوتالا تبدیل به مرکز سیاسی، فرهنگی و معنوی تبت شد. به همین دلیل اجساد مابقی دالایی لاماها را در کاخ پوتلا به خاک سپردند.

  • باغ عمارت نوربولینکا

عمارت نوربولینکا

در غرب شهر لهاسا، باغ و عمارت زیبایی قرار دارد که در سال ۱۷۵۵ ساخته شده. این باغ عمارت نوربولینکا یا همان  norbulingka  نام دارد. در گذشته از نوربولینکا به عنوان کاخ تابستانی استفاده می‌کردند.  نوربولینکا از نظر دینی، سیاسی و اداری نقش بسیاری مهمی را در زندگی مردم تبت ایفا می‌کرده.

در سال ۱۹۹۴ این بنا متعلق به قرن ۱۸ ام، در لیست آثار جهانی یونسکو به ثبت رسید. از آن پس به بعد جهانگردان زیادی برای بازدید از این عمارت زیبا به تبت سفر کردند. اگر به دنبال اولین پارک تبت می‌گردید، باید بدانید که دقیقا در اطراف همین عمارت قرار گرفته.

به صورت کلی بهترین فصل سفر به تبت تابستان تا پاییز است و بهترین زمان بازدید از این عمارت هم دقیقا همین موقع خواهد بود. جشنواره‌های مختلف و برنامه‌های زنده موسیقی زیادی معمولا در این مکان برگزار می‌شود.

جشنواره‌های معروف تبت

زمانی که صحبت از فرهنگ یک مرز و بوم می‌کنیم، قطعا باید انتظار این را داشته باشیم که جشنواره‌های مختلف فرهنگی نیز در آنجا برگزار شوند. در تبت نیز جشنواره‌های فرهنگی مختلفی برگزار می‌شوند که در سفر به تبت اصلا نباید آنها را از دست دهید. البته اکثر این جشنواره‌ها کاملا بومی هستند، اما در این میان می‌توانید به دو جشنواره بزرگ و زیبای مردم تبت سر بزنید.

  • جشنوراه سال نو تبت

سفر به تبت
فستیوال سال نو مردم تبت

هر کشوری جشن سال نو را به شکلی خاص برگزار می‌کند. مردم تبت ۲۹ روز آخر سال را زمان مناسب برای خرج ارواح شیطانی می‌دانند. سپس در روز سی ام، سال نو را جشن می‌گیرند. بزرگترین جشن در کاخ پوتالا برگزار می‌گردد. اما باید بدانید که معابد بزرگ دیگر همانند درپونگ نیز جشنواره منحصر به فرد خود را برگزار می‌کنند.

مردم تبت امید دارند که با خروج ارواح شیطانی، وضعیت کشاورزی، آب و هوا و سلامت مردم در سال جاری بهبود خواهد یافت. جالب است بدانید که مردم تبت نیز همانند ایرانیان رسم خانه تکانی دارند. آنها هرگونه انرژی بد را پیش از سال جدید می‌خواهند از خانه و خانواده خود دور کنند.

  • جشنواره پایان دوران ممنوعیت

بازارچه های محلی جشنواره ممنوعیت

در تبت جشنواره‌های با نام جشنواره شوتون یا همان (shoton) وجود دارد. این جشنواره را می‌توان یکی از محبوب‌ترین جشنواره‌های سنتی تبت دانست. در ماه اوت هر سال جشنواره شوتون برگزار می‌شود. شوتون را چند سالی است که در لیست جشن‌های ملی مردم تبت ثبت کرده‌اند و مردم هم همواره استقبال گسترده‌ای از آن می‌کنند.

برنامه‌های سرگرم کننده زیادی در طول این جشنواره برگزار می‌شوند. راهب‌های تبتی در این مراسم مدیتیشن انجام می‌دهند. همچنین در این جشنواره اپرای بزرگی برگزار شده و در پایان جشنواره مراسم ماست خوری برگزار می‌کنند.

در طی برگزاری این جشنواره می‌توانید به بازارچه‌های سنتی که در اطراف شهر برقرار می‌شوند سر بزنید و از صنایع دستی مردم تبت دیدن فرمایید. اما شاید بپرسید که چرا نام آن جشنوراه پایان دوران ممنوعیت است؟

پیروان بودا همانند برخی از ادیان دیگر، در زمان مقرری از کشتن حیوانات و خوردن گوشت یا محصولات آنها خودداری می‌کنند. در مورد بودایان تبت این مدت زمان بین ماه آوریل و ژوئن است. به همین دلیل در ماه اوت پایان این محدودیت را جشن می‌گیرند و از شیر و ماست تازه مصرف می‌کنند.

چه زمانی را برای سفر به تبت انتخاب کنیم؟

قطعا می‌دانید که تبت یک منطقه مرتفع، کوهستان و سرد است. به همین دلیل نباید انتظار داشته باشید که فصل زمستان زمان مناسبی برای سفر به آن باشد. اما به هر حال در فصل زمستان سفر به تبت بسیار ارزان خواهد بود زیرا اصلا زمان پپک محسوب نمی‌شود.

به صورت کلی بهترین زمان برای سفر به تبت بین ماه‌های می تا اکتبر است. این ماه‌ها مصادف با اردیبهشت تا مهر ماه ایرانی خواهد بود همانند ایران، تبت نیز در این ماه‌ها آب و هوای بسیار خوبی دارد. در این ماه‌ها هزینه سفر به تبت بیشتر خواهد بود و باید برای بازدید از مراکز مختلف در سفر‌های طولانی بایستید.

غذا‌های سنتی مردم تبت

یکی از لذت‌بخش‌ترین بخش‌های هر سفری، تجربه کردن دست پخت مردم آن منطقه است. جالب است بدانید که غذا‌های مردم تبت نیز همانند فرهنگشان کاملا خاص و منحصر به فرد است. به دلیل وجود آب و هوای سرد و کوهستانی، مردم به سمت مصرف پروتئین حیوانی زیاد روی آورده‌اند.

چای تبتی

مصرف گوشت قرمز و شیر در بین تبتی‌ها بسیار رواج دارد و در اکثر غذا‌های آنها گوشت قرمز به چشم می‌خورد. یکی از مواردی که حتما در تبت باید امتحان کنید، چای تبتی است. چای تبتی مفهوم چای را برای شما کاملا زیر سوال خواهد برد! این چای به رنگ سفید شیری است و طعم شوری دارد. در ضمن این چای چرب است و چربی خون شما را بالا می‌برد! البته به صورت کلی اکثر غذا‌های مردم تبت چرب است!

بهترین راه سفر به تبت

بهترین راه سفر به تبت و در حقیقت تنها راه انجام این سفر، از طریق تور‌های مسافرتی است. به همین دلیل بهتر است یک تور مناسب و مقرون به صرفه را پیدا کنید و اجازه دهید آنها برای سفر شما برنامه ریزی کنید.

خب سفرزونی عزیز، نظر شما در مورد تبت چیست؟ آیا قصد سفر به تبت را دارید؟ اگر به تبت سفر کنید، ترجیح می‌دهید از کدام جاذبه دیدن فرمایید؟ یا اینکه اگر به تبت سفر کرده‌اید، کمی در مورد تجربه سفر خود به ما بگویید. فراموش نکنید که ما عاشق شنیدن نظرات و تجربیات شما هستیم!